Verzet en cadans
Welke snelheid levert 50 × 11 op bij negentig omwentelingen per minuut? En kom je met 34 × 30 die col op? Vul je kettingblad, tandwiel en bandmaat in.
Wielerkompas · Tools · Verzet en cadans
Je verzet bepaalt hoeveel meter je aflegt per pedaalomwenteling. Meer niet. Alle discussies over compact of standaard, over 11-28 of 11-34, gaan uiteindelijk over dat ene getal — en over de vraag of jij die meters rond kunt draaien op een tempo dat je volhoudt.
Ontwikkeling: de enige maat die telt
De ontwikkeling is het aantal meter per omwenteling: het aantal tanden voor gedeeld door het aantal tanden achter, maal de omtrek van je wiel. Een 50 × 11 met een 28 mm band geeft ongeveer 9,7 meter. Bij negentig omwentelingen per minuut is dat 52 km/u — meer dan genoeg voor bijna iedereen die geen afdaling in zit.
Aan de andere kant: 34 × 34 geeft ongeveer 2,1 meter, oftewel 11 km/u bij negentig. Dat is precies wat je nodig hebt op een lange klim van 8 procent.
Waarom cadans belangrijker is dan het verzet zelf
Bij hetzelfde vermogen kun je kiezen: zwaar verzet en langzaam draaien, of licht verzet en snel draaien. De kracht per trapbeweging is in het eerste geval veel hoger, en die kracht komt terecht op je knieën. Voor de meeste mensen ligt het comfortabele bereik tussen de 80 en 95 omwentelingen per minuut; op een klim zakt dat vanzelf naar 70 tot 80.
De praktische regel: als je op een klim onder de 60 zakt en je moet gaan wiegen om rond te komen, heb je een te zwaar verzet — niet te weinig kracht. Een grotere cassette is dan geen zwaktebod maar gewoon de juiste keuze.
Wat je vandaag op de fiets hebt
| Voorblad | Cassette | Waar het voor bedoeld is |
|---|---|---|
| 53 / 39 | 11–28 | Klassiek wedstrijdverzet. Vlak terrein, sterke benen. |
| 52 / 36 | 11–30 | De huidige standaard voor snelle allrounders. |
| 50 / 34 (compact) | 11–32 | Verreweg de bruikbaarste keuze voor de meeste mensen, ook in de bergen. |
| 48 / 31 (gravel) | 11–36 | Losse ondergrond, steile korte klimmen, bagage. |
| 40 (1×) | 10–44 | Eén blad, geen voorderailleur. Grotere stappen tussen de verzetten. |
Kruisen: welke combinaties je beter vermijdt
Groot blad met de grootste twee tandwielen achter, of klein blad met de kleinste twee: in beide gevallen loopt je ketting scheef. Dat kost rendement, maakt herrie en versnelt slijtage. Op een moderne twaalfspeed is het minder erg dan vroeger, maar de regel blijft: schakel voor over als je aan het einde van je cassette komt.
Bandmaat telt mee. Het verschil tussen een 25 en een 40 mm band is bijna vijf procent in wielomtrek. Dat klinkt weinig, maar het is hetzelfde effect als twee tanden erbij op je cassette — en het verklaart waarom je gravelbike bij hetzelfde verzet net iets anders aanvoelt.
Verder lezen
Meer achtergrond over schakelen en groepen staat in racefiets verzet uitleg. Wil je weten wat een bepaald verzet aan watts kost bij die snelheid, gebruik dan de vermogen-snelheidcalculator.